«گامی رو به جلو» برای «دفاع سیاره‌ای»: ناسا موفق شد مسیر یک سیارک را به دور خورشید منحرف کند

چهار سال پیش، ناسا یک فضاپیما را به یک سیارک کوچک کوبید تا مسیر آن را منحرف کند، مانوری درخور یک رمان علمی تخیلی که هدف آن یادگیری چگونگی محافظت از بشریت در برابر یک تهدید احتمالی در آینده بود.

این ماموریت آزمایشی بیسابقه که دارت نام داشت، یک سیارک کوچک و بیضرر به نام دیمورفوس، قمری از یک سیارک بزرگتر به نام دیدیموس، را هدف قرار داد. برخورد فضاپیما باعث شد دیمورفوس مسیر کوتاهتر و سریعتری را به دور دیدیموس، که به دور آن میچرخد، اتخاذ کند.

اما بر اساس مطالعهای که این هفته در مجله Science Advances منتشر شد، این برخورد، این دو را به مداری کمی متفاوت به دور خورشید نیز سوق داد.

طرحی برای "دفاع سیارهای"

محققان بینالمللی پشت این مطالعه خاطرنشان میکنند که این تجزیه و تحلیلهای اضافی، دادههای محکمی را برای ایجاد یک طرح "دفاع سیارهای" در صورت تهدید برخورد سیارکی به زمین در آینده، ارائه میدهند.

مشاهدات دقیق آنها اثرات ماموریت دارت 2022 را مستند میکند و نشان میدهد که برای "اولین بار" یک "جسم ساخته دست بشر به طور قابل اندازهگیری مسیر یک جرم آسمانی به دور خورشید را تغییر داده است"، ناسا در بیانیهای ذکر شده است.

دادههایی که ردیابی آنها دشوار است

برای انجام این کار، محققان اختفاهای ستارهای را مطالعه کردند، یعنی لحظاتی که یک سیارک از مقابل یک ستاره عبور میکند و باعث کاهش مختصر روشنایی آن میشود، نویسنده اصلی این مطالعه، راحیل ماکادیا، به خبرگزاری فرانسه توضیح میدهد. این اختفاها به آنها اجازه داد تا اندازهگیریهای فوقالعاده دقیقی از موقعیت، سرعت و شکل سیارک به دست آورند.

با این حال، ردیابی آنها دشوار است. بنابراین، این تیم به ستارهشناسان آماتور از سراسر جهان تکیه کرد که 22 مورد از این اختفاهای ستارهای را ثبت کردند. راحیل ماکادیا توضیح میدهد که با استفاده از این دادهها، همراه با سالها مشاهدات اضافی، آنها توانستند مدار دیدیموس به دور خورشید را با دقت زیادی اندازهگیری کنند. او ادامه میدهد: "ما توانستیم ترتیب دقیق این تغییر را اندازهگیری کنیم" و محاسباتی را انجام دهیم که میتواند به "تلاشهای دفاعی سیارهای" در آینده کمک کند. تغییر محاسبهشده در مدار بسیار ناچیز بود، به طوری که دوره مداری تنها 0.15 ثانیه تغییر کرد. دانشمندان ادعا میکنند که اگرچه این تغییر ناچیز است، اما برای ایجاد تغییر کافی است. توماس استاتلر، دانشمند ناسا، در بیانیهای خاطرنشان میکند: «با توجه به زمان کافی، حتی یک تغییر ناچیز نیز میتواند منجر به انحراف قابل توجهی شود.» «اندازهگیریهای فوقالعاده دقیقی که توسط این تیم انجام شده است، بار دیگر اثربخشی» این تکنیک دفاع سیارهای را تأیید میکند و نشان میدهد که چگونه یک سیستم سیارکی دوتایی - یعنی سیستمی متشکل از دو سیارک مانند دیمورفوس و دیدیموس - «میتواند با برخورد تنها به یکی از دو سیارکی که آن را تشکیل میدهند، منحرف شود.»