"Een stap voorwaarts" voor "planetaire verdediging": NASA slaagt erin de baan van een asteroïde rond de zon af te buigen

Vier jaar geleden liet NASA een ruimteschip neerstorten op een kleine asteroïde om te proberen de baan ervan af te buigen, een manoeuvre die thuishoort in een sciencefictionroman en die tot doel had te leren hoe de mensheid te beschermen tegen een mogelijke toekomstige dreiging.

Deze ongekende testmissie, genaamd Dart, was gericht op een kleine, ongevaarlijke asteroïde genaamd Dimorphos, een maan van een grotere asteroïde, Didymos. De inslag van het ruimtevaartuig zorgde ervoor dat Dimorphos een kortere, snellere baan rond Didymos aannam, waar het omheen draait. Maar het bracht dit duo ook in een iets andere baan rond de zon, volgens een studie die deze week is gepubliceerd in het tijdschrift Science Advances.

Plan voor "planetaire verdediging"

Deze aanvullende analyses leveren dus solide gegevens op voor het opstellen van een "planetaire verdedigingsplan" mocht een asteroïde in de toekomst de aarde bedreigen, benadrukken de internationale onderzoekers achter deze studie.

Hun gedetailleerde observaties documenteren de effecten van de Dart-missie uit 2022 en tonen aan dat voor "de eerste keer" een "door de mens gemaakt object de baan van een hemellichaam rond de zon meetbaar heeft veranderd", aldus NASA in een verklaring.

Gegevens die moeilijk te volgen zijn

Om dit te doen, bestudeerden de onderzoekers stellaire occultaties, dat wil zeggen de momenten waarop een asteroïde voor een ster langs beweegt en een korte verzwakking van de helderheid ervan veroorzaakt, legt hoofdauteur Rahil Makadia van de studie uit aan AFP. Deze occultaties stelden hen in staat om uiterst precieze metingen te verkrijgen van de positie, snelheid en vorm van de asteroïde.

Ze zijn echter moeilijk te volgen. Het team vertrouwde daarom op amateurastronomen van over de hele wereld, die 22 van deze stellaire occultaties vastlegden. Met behulp van deze gegevens, samen met jarenlange aanvullende observaties, konden ze de baan van Didymos rond de zon met grote precisie meten, legt Rahil Makadia uit. "We konden de exacte orde van deze verandering meten" en berekeningen uitvoeren die kunnen helpen bij toekomstige "planetaire verdedigingsinspanningen", vervolgt hij. De berekende verandering in de baan was minimaal, met een verandering van de omlooptijd van slechts 0,15 seconden. Hoewel minimaal, is deze verandering voldoende om een verschil te maken, stellen de wetenschappers. "Met voldoende tijd kan zelfs een minimale verandering leiden tot een aanzienlijke afbuiging", merkt Thomas Statler, een NASA-wetenschapper, op in een verklaring. "De ongelooflijk precieze metingen die het team heeft verricht, bevestigen eens te meer de effectiviteit" van deze planetaire verdedigingstechniek en laten zien hoe een binair asteroïdensysteem – dat wil zeggen een systeem dat bestaat uit twee asteroïden zoals Dimorphos en Didymos – "afgebogen zou kunnen worden door slechts één van de twee asteroïden waaruit het bestaat te raken."