Wereldwijde cyberaanval: WhatsApp en Signal doelwit van Russische hackers

Versleutelde berichtenapps zijn uitgegroeid tot toonaangevende tools voor gevoelige communicatie. Ze worden gebruikt door journalisten, politici en internationale organisaties en worden vaak gezien als veilige omgevingen tegen interceptie..

Dit vertrouwen kan echter op de proef worden gesteld.

De Nederlandse inlichtingendiensten hebben onlangs een waarschuwing gepubliceerd over een grootschalige digitale spionagecampagne gericht op Signal- en WhatsApp-gebruikers. Volgens hun analyse wordt de operatie uitgevoerd door hackers met banden met Rusland en richt deze zich op verschillende categorieën gevoelige profielen in diverse landen, met bijzonder geavanceerde manipulatietechnieken. Volgens de Nederlandse inlichtingendiensten MIVD en AIVD maken de hackers gebruik van phishingstrategieën om accounts te compromitteren. Onder de geïdentificeerde doelwitten bevinden zich politici, militairen, ambtenaren en journalisten. Cybercriminelen gebruiken naar verluidt verschillende methoden om hun slachtoffers te misleiden. Een van de meest voorkomende is het zich voordoen als een officiële klantenservice, vergelijkbaar met bankfraude gericht op particulieren. In sommige gevallen ontvangen slachtoffers een bericht van een nep-chatbot genaamd "Signal Security Support", die hen zogenaamd waarschuwt voor verdachte activiteiten op hun account. Onder druk van deze waarschuwing worden gebruikers ertoe verleid gevoelige informatie te verstrekken, zoals hun pincode, een verificatiecode die ze via sms hebben ontvangen, of andere authenticatiegegevens. Zodra deze gegevens zijn verkregen, kunnen hackers beveiligingsmechanismen, waaronder tweefactorauthenticatie, omzeilen en het account op hun eigen apparaten registreren. Aanvallers kunnen vervolgens berichten bekijken, deelnemen aan groepschats en zelfs berichten versturen terwijl ze zich voordoen als het slachtoffer. Een functie die wordt misbruikt om gesprekken af te luisteren: In andere gevallen maken hackers misbruik van het "gekoppelde apparaten"-systeem. Deze optie stelt gebruikers normaal gesproken in staat om een computer of tablet aan een account te koppelen om berichten vanaf meerdere apparaten te bekijken. Hackers misbruiken deze functie door een link of QR-code te versturen die eruitziet als een onschuldige uitnodiging. Wanneer het slachtoffer deze opent of scant, wordt een apparaat dat door de aanvaller wordt bestuurd, onopvallend aan het account toegevoegd. Het resultaat is bijzonder discreet: de aanvaller kan berichten in realtime lezen en de gespreksgeschiedenis inzien zonder het normale gebruik van de applicatie te verstoren. De gebruiker kan zijn account dus blijven gebruiken zonder te vermoeden dat er een spionageapparaat aanwezig is. Deze aanpak maakt de aanval zeer moeilijk te detecteren, vooral omdat de gespreksgeschiedenis lokaal op de telefoon wordt opgeslagen. Aanbevelingen voor extra voorzichtigheid... In reactie op deze aanvallen bevelen inlichtingendiensten een aantal goede praktijken aan. Gebruikers wordt geadviseerd om regelmatig de lijst met aan hun account gekoppelde apparaten te controleren en onmiddellijk elk onbekend apparaat te verwijderen. Experts herinneren gebruikers er ook aan om nooit een via sms ontvangen code of pincode te delen, zelfs niet als het verzoek afkomstig lijkt te zijn van een officiële ondersteuningsdienst. De berichten van de getroffen applicaties zijn duidelijk: deze codes worden alleen gevraagd tijdens de registratie of voor bepaalde beveiligingsprocedures. Tot slot raden de Nederlandse autoriteiten politieke leiders en gevoelige organisaties aan om strategische informatie niet via deze applicaties te versturen, aangezien deze, zoals benadrukt moet worden, niet ontworpen zijn om dit soort vertrouwelijke gegevens te verwerken.